Aktualności

Kleszcze – główne informacje

Kleszcze to pasożyty żywiące się krwią, głównie ssaków. Ich długość wynosi 3-4 mm, natomiast po pobraniu pokarmu osiągają nawet do 3 cm. Występują w Polsce i Europie. Głownie pojawiają się w lasach,  parkach miejskich, ogrodach czy łąkach.  Chowają się w liściach lub wysokich trawach. Jednak nie musimy się obawiać o to, że spadną one na nas z drzew, ponieważ wspinają się one tylko na wysokość ok. 120 -150 cm. Ich aktywność rozpoczyna się wraz z rozkwitającą wiosną i wzrostem temperatur. Jest to zwykle przełom marca i kwietnia. Sezon na kleszcze kończy się zazwyczaj w listopadzie. Jednak ich funkcjonowanie głównie zależy od temperatury powietrza. Jeśli zima będzie ciepła, może się zdarzyć, że ożywią się one jeszcze przed okresem wiosennym. Człowieka głównie atakują kleszcze pospolite. Kleszcze wbijają część swojego aparatu gębowego w naskórek ofiary, a następnie przez kilka godzin żywią się jej krwią. Cały proces nie jest wyczuwalny, ze względu na fakt, że ślina kleszczy zawiera miejscowy środek znieczulający.

Jak zdiagnozować boreliozę?

Osoba, która zauważyła na swoim ciele kleszcza i obserwuje niepokojące objawy, powinna obserwować swoje ciało oraz reakcję organizmu, czy nie pojawiają się symptomy zakażenia. Jedynym charakterystycznym objawem świadczącym o chorobie jest rumień. W innym przypadku należy wykonać badanie krwi, które wykryje specyficzne przeciwciała IgM oraz IgG. W celu realizacji badania należy udać się do laboratorium diagnostycznego, które wykonuje odpowiednie testy. Obecnie najpopularniejszy jest test przesiewowy ELISA, a następnie test Western Blot, który potwierdza wynik dodatni tego pierwszego. Zanim wykonamy badania z krwi warto również rozważyć badanie kleszcza o którym więcej możemy przeczytać tutaj.

Choroby przenoszone przez kleszcze

Kleszcze należą do groźnych pasożytów, ponieważ żerując na swojej ofierze, przenoszą różnego rodzaju wirusy, bakterie, jak i pierwotniaki. Pomimo tego, że do głównych chorób odkleszczowych możemy zaliczyć boreliozę czy kleszczowe zapalenie mózgu, to można zaliczyć do nich również anaplazmozę, babeszjozę, tularemię i riketsjozę.

Najgroźniejszym schorzeniem przenoszonym przez kleszcze jest zapalenie mózgu wywołane przez wirusa TBE. Objawy tej choroby zwykle pojawiają się dwa tygodnie po ukąszeniu i przypominają grypę. W większości przypadków rozwój wirusa zostaje zahamowany w pierwszej fazie, jednak niewykryty przedostaje się do centralnego układu nerwowego i wywołuje zapalenie opon mózgowo-rdzennych.
 

Najczęściej przenoszona przez kleszcze jest jednak niebezpieczna borelioza. Atakuje ona tkankę łączną, mięśniową i nerwową. Pierwsze objawy choroby można zaobserwować w ciągu 1-3 tygodni. Główną oznaką boreliozy jest zaczerwieniony, jaśniejszy od środka rumień o średnicy od kilku do kilkunastu centymetrów. Może być on lekko wypukły, ciepły i bolesny podczas dotyku. Pomimo tego, że boreliozę łatwo zdiagnozować, jeśli pojawi się rumień, to warto pamiętać o tym, że pojawia on się tylko u 30% pacjentów cierpiących na to schorzenie. Do innych objawów boreliozy możemy zaliczyć objawy grypopodobne. Jeśli na tym etapie nie zostanie wdrożone leczenie antybiotykoterapią, to borelioza przechodzi w fazę rozsianą. W okresie od dwóch tygodni do kilku miesięcy występują objawy wtórne. Zalicza się do nich zapalenie stawów, zaburzenia neurologiczne i kardiologiczne. W ciągu roku borelioza przyjmuje postać przewlekłą, która uaktywnia objawy neurologiczne. Osoby cierpiące na to schorzenie mogą podwójnie widzieć, mieć paraliż mięśni twarzy, zawroty głowy, problemy z mówieniem i orientacją przestrzenną. Neurologiczna postać boreliozy dotyczy do 40% pacjentów zakażonych boreliozą.
 

Jak chronić się przed kleszczami oraz przed chorobami, które przenoszą?

Ponieważ kleszcze wbijają się do skóry swojej ofiary, warto pamiętać o tym, żeby na wyprę do lasu lub tam, gdzie rosną wysokie trawy, wybrać ubiór zasłaniający nasze ciało. Pomimo tego, że nie istnieje kolor, który odstraszałby je, to na jasnych ubraniach, szczególnie tych w kolorze białym, będą one lepiej widoczne. Obecnie na rynku można znaleźć specjalną odzież antykleszczową. Ponadto przebywając w miejscu, w którym mogą znajdować się kleszcze, warto pamiętać o specjalnych repelentach odstraszających je. Równie skuteczny będzie olejek lawendowy i goździkowy. Przed odkleszczowym zapaleniem mózgowym dodatkowo chronią szczepionki składające się z 3 dawek, które działają w okresie od 3 do 5 lat.