Aktualności

Terapia manualna – na czym polegają najpopularniejsze metody rehabilitacji?

Kto choć raz doświadczył bólu kręgosłupa lub urazu stawu, doskonale wie, jak przykre jest to doznanie. Statystyki nie napawają tutaj optymizmem. Według różnych badań, aż 60-90% społeczeństwa przynajmniej raz cierpiało z powodu bólu kręgosłupa. Najbardziej narażony jest tutaj odcinek krzyżowo-lędźwiowy, a zaraz po nim, odcinek szyjny. Aktywność fizyczna, czy uprawianie sportów to z kolei główne przyczyny kontuzji stawów kolanowych i skokowych, które także nie należą do rzadkości. Doświadczenie uczy, że leczenie przeciwbólowe, jakie może zaproponować medycyna, bywa czasami niewystarczające lub tylko doraźnie przynosi ulgę. Z kolei leczenie operacyjne, z uwagi na ryzyko jakie ze sobą niesie, traktowane jest zwykle jako ostateczność. Od pewnego czasu wśród dostępnych metod leczniczych, coraz większe znaczenie zyskuje tzw. terapia manualna, której celem jest nie tylko zniesienie objawów, ale przede wszystkim usunięcie przyczyny dolegliwości.

Terapia manualna a kręgarstwo
Na początku trzeba jasno powiedzieć, że terapia manualna nie ma nic wspólnego z tzw. kręgarstwem. To ostatnie jest bowiem metodą o wydźwięku negatywnym, nie mającą podstaw naukowych, a opierającą się jedynie na mniejszym lub większym doświadczeniu ludzi, trudniących się tym fachem. Ciężko też mówić w tym przypadku o jakimś bezpieczeństwie, bowiem po pierwsze, działalnością kręgarską zajmują się zwykle ludzie bez wykształcenia medycznego, a po drugie, ich działalność nigdy nie została zweryfikowana w badaniach naukowych. Co się zaś tyczy terapii manualnej, metody, którymi się posługuje, zyskały uznanie świata medycznego, zostały zweryfikowane naukowo i wciąż na nowo poddawane są takiej ocenie. Przede wszystkim jednak, terapią manualną zajmują się albo odpowiednio przeszkoleni fizjoterapeuci, albo coraz częściej lekarze różnych specjalności: ortopedzi, neurolodzy, czy specjaliści rehabilitacji medycznej. W wielu krajach Europy Zachodniej, a także w USA, terapia manualna wykorzystywana jest z powodzeniem w lecznictwie od kilkudziesięciu już lat. W Polsce, małymi kroczkami, zaczyna zajmować coraz ważniejsze miejsce, dołączając do stosowanej szeroko farmakoterapii, a niekiedy nawet ją zastępując.

Na czym polega terapia manualna?
W pojęciu terapii manualnej zawiera się jednocześnie badanie i leczenie, wykorzystujące zdolności rąk człowieka. Opierając się na wiedzy fizjologicznej i zasadach biomechaniki, terapeuci wpływają poprzez odpowiednie działania manualne na poszczególne elementy aparatu ruchowego, a więc: stawy, więzadła, mięśnie, ścięgna i nerwy obwodowe. Potrzeba ogromnej wiedzy i specjalistycznego przeszkolenia, aby w bezpieczny sposób używać tej metody leczniczej. Istnieje cały wachlarz technik, chwytów i pozycji ułożeniowych pacjenta, a także wiele szkół terapii manualnej. Do podstawowych technik należą tutaj mobilizacje, manipulacje i trakcje. Skuteczność tych zabiegów opiera się nie na sile, ale na odpowiedniej technice wykonania. Mobilizacja polega na powtarzanym przesuwaniu powierzchni stawowej zablokowanego stawu, ze stopniowym przekraczaniem granicy blokady, zaś w technice manipulacji wykonuje się szybkie pchnięcie dłonią na zablokowany staw. Trakcja natomiast wykorzystuje siłę rozciągającą rąk terapeuty i pozwala w sposób kontrolowany rozszerzyć powierzchnie stawowe, rozluźnić tkanki miękkie, czy uwolnić uciśnięte korzenie nerwowe. Zabiegi terapii manualnej wykonuje się na specjalnym stole, który znacznie ułatwia przyjmowanie przez pacjenta określonych, czasem bardzo dziwnych, pozycji, a także ryglowanie konkretnych stawów przez terapeutę.

Kto może odnieść największą korzyść z zastosowania metod manualnych leczenia?
Wśród rozlicznych metod rehabilitacji, terapia manualna znajduje szczególne zastosowanie  w leczeniu zespołów bólowych kręgosłupa we wszystkich odcinkach, rwy kulszowej, szeroko rozumianych bólów pleców, karku, czy migrenowych bólów głowy. Korzyści z zabiegów mogą odnieść także pacjenci cierpiący z powodu bólów barku, doświadczający drętwienia ręki, po urazach, zarówno sportowych, jak i komunikacyjnych, czy też bezpośrednio po przeciążeniu kręgosłupa, wskutek dźwignięcia zbyt dużego ciężaru. Opisuje się ponadto korzyści z zastosowania terapii manualnej w przypadku skrzywień kręgosłupa, niewielkiego skrócenia kończyn dolnych, a nierzadko również w przypadku, jak by się mogło wydawać, zupełnie odległych schorzeń: bezsenności, zawrotów głowy, czy szumów usznych. Oczywiście, zanim podejmie się w takich przypadkach leczenie przy pomocy metod manualnych, trzeba przeprowadzić badanie, które pozwoli stwierdzić, czy przyczyna dolegliwości leży w aparacie ruchowym. Kwalifikacja, co do braku przeciwwskazań chorobowych, a także stwierdzenia, czy terapia manualna ma sens w danym schorzeniu, powinna być domeną lekarza, który przeprowadzi szczegółowe badanie lekarskie i całościowo spojrzy na stan zdrowia pacjenta.

Rehabilitacja, jako dziedzina medycyny, ciągle się rozwija i stwarza coraz lepsze możliwości radzenia sobie z różnymi schorzeniami. Wśród metod rehabilitacyjnych, których dostępna jest cała gama: od masażu, ćwiczeń gimnastycznych bez lub z użyciem różnych przyrządów, poprzez metody fizykoterapeutyczne, wykorzystujące lecznicze działanie pola elektromagnetycznego, prądu, ciepła, zimna, czy wody, ciekawą propozycją jest terapia manualna. Szeroką gamę zabiegów rehabilitacyjnych znajdziesz w placówkach Medi Partner. Kiedy doskwiera nam ból i nie potrafimy go opanować, warto zapytać swojego lekarza o celowość skorzystania z takich zabiegów. Może w naszym przypadku to właśnie terapia manualna okaże się metodą skuteczną.